André Gide ve Dünya Nimetleri…

Fransa’nın yetiÅŸtirdiÄŸi büyük yazarlardan André Gide, 1869’da Paris’te doÄŸdu. 1889’da yirmi yaşındaydı ve felsefe öÄŸrenimini tamamlamıştı. Yalnızca edebiyatla uÄŸraÅŸmaya karar vermiÅŸti ancak annesi buna karşıydı. Babası ölmüÅŸtü ve André, annesinin tek oÄŸluydu. Annesi onun memur olmasını istiyordu. Anne ile oÄŸul arasındaki ilk büyük tartışma da bu yüzden çıktı.

Gide:

— Hayır anne, dedi. Ben hiçbir zaman memur olmayacağım. Åžairim, her zaman ÅŸair kalacağım.

Annesi de:

— Benim tek oÄŸlumsun André, diye karşılık verdi. Senin eÄŸitiminden ben sorumluyum. Ä°stersen gene ÅŸiir yaz ama ÅŸiir karın doyurmaz ki!

— Benim para kazanmaya ihtiyacım yok anne. Biz varlıklı bir aileyiz! Üstelik memur olarak para kazanmaktansa ÅŸair olarak sürünmeyi yeÄŸ görürüm.

Gide’nin kökeni köylü ve burjuvaydı. ÇocukluÄŸunu büyük bir baskı altında tutan sert Protestan havası, büyük yazarı ömrü boyunca etkisi altında bıraktı. ÇocukluÄŸunda düzenli bir eÄŸitim görmedi. André Gide o kadar sessiz bir öÄŸrenciydi ki öÄŸretmenleri onu biraz budala bile buluyorlardı. Aslında André içine kapanık bir çocuktu. Ancak doÄŸanın verdiÄŸi coÅŸkuların karşısında sevinç duyabiliyordu. 20 yaşına kadar bu böyle sürdü; kiÅŸiliÄŸini arıyordu. Bu dönem onun sembolizm dönemidir. Pierre Louÿs’i ve Paul Valéry’yi tanıyordu. Ünlü ÅŸair Mallarmé’nin evindeki toplantılara katılıyordu.

            Daha sonra Gide’in Dünya Nimetleri adlı eseri yayımlandı. Bu eser, yazarın hem hayatının hem de bütün eserlerinin hareket noktasıdır. Dünya Nimetleri bir gencin bütün isteklerini dile getirir. André Gide bu kitabında toplumsal, dinsel ve hatta kiÅŸisel tutsaklıklara karşı gelir; çünkü özgürlük yaÅŸanan anın içindedir. Ve bu özgürlük, ancak durmadan yenilenen ve yeniden doÄŸma hâlinde olan bir kimsede bulunabilir. Bu kitap bütün insanlara bir mutluluk mesajıydı. Yayımlanmasıyla beraber sayısız genç Gide’nin yanında yer aldı, hepsi onun dünya görüÅŸünü benimsedi.

            Daha sonra yayımladığı Dar Kapı, Isabelle, Kadınlar Okulu ve hatta Pastoral Senfoni Gide düÅŸüncesinin ve kavramının temel taÅŸlarıdır. Bu oluÅŸtan sonra Gide; arkadaÅŸları Copeau ve Schlumberger ile dünya edebiyatına yeni bir ruh getiren Nouvelle Revue Française dergisini kurdu.

            Daha sonra Vatikan’ın Mahzenleri ve Kalpazanlar’ı yazdı. Ä°lk eserdeki Lafcadio tipi, dünya edebiyatının ölmez karakterlerinden biri olarak kalacaktır.

            SaÄŸlığında Günlükler’ini de yayımladı. 1947’de Nobel Edebiyat Ödülü’nü aldı.

            1951’de Paris’te ölen André Gide’in eserlerinden birçoÄŸu belki unutulacaktır ama Günlükler’i, kiÅŸiliÄŸi ve özellikle 1920 ile 1935 yılları arasında yaÅŸayan aydınların üzerinde oluÅŸturduÄŸu etki hiçbir zaman unutulmayacaktır.

         Sevgiyle kalın.

Bu makale 28 kez okundu.